Langzame zandfilters gebaat bij ervaren flora
Langzame zandfilters gebaat bij ervaren flora
Onderzoekers kwamen op het idee met flowcytometrie een bepaald type zandfilters, namelijk ‘langzame zandfilters’, te onderzoeken. Hun vaststellingen kunnen de performantie van zulke systemen een mooi duwtje in de rug geven.
Flowcytometrie is in opkomst. Daarmee is het mogelijk voor een watermonster een plot te maken, waarbij elk punt een of andere bacterie voorstelt. Dan geeft die plot dus als het ware een wolk bacteriën weer. Hoe die eruit ziet, hangt af van de microbiële gemeenschap in dat type water. Onderzoekers van de Zweedse Lunds universitet kwamen nu op het idee daarmee een bepaald type zandfilters, namelijk ‘langzame zandfilters’, te onderzoeken.
Ouder is beter
In langzame zandfilters groeien micro-organismen. Die helpen het aantal bacteriën in het water verminderen, dachten de Zweden. Na onderzoek met flowcytometrie, bleek dat niet het geval. Onderzoekster Catherine Paul: “Zandfiltratie zorgt er niet voor dat hun aantal vermindert, maar wél dat de de microbiële gemeenschap die in het effluent aanwezig is, gunstiger wordt. De schadelijke bacteriën, virussen, parasieten en andere ongewenste organismen verdwijnen dus uit het water. Tenminste, in oude zandfilters: die slagen er bijvoorbeeld steevast in E.coli-bacteriën uit het water te filteren. Nieuwe zandfilters, echter, slaagden daar niet altijd in.”
Oudere langzame zandfilters zijn meer effectief dan nieuwe, stelt ze. Reden is dat na verloop van tijd in de oude een specifiek ecosysteem van bacteriën ontstaat dat beter geschikt is om het water te zuiveren dan wanneer de zandfilter nog jong is. Bij oude filters wordt het water niet meer alleen gezuiverd doordat zandkorrels het mechanisch filteren, maar ook dankzij het aangepaste ecosysteem op die korrels. Dat is onafhankelijk van de schumtzdecke, de bacterierijke bovenste zandlaag. De biofilm in de diepere lagen van het zandbed is dus essentieel voor de goede werking ervan.
Ouder is anders
Hoe micro-organismen zich ontwikkelen in zandfilters, blijkt af te hangen van het type zand dat is gebruikt bij het maken van de filter, en ook van de aard van het vuil in het water.
De onderzoekers wijzen erop dat het makkelijker is goed zuurdesembrood te maken door daar een goede startcultuur aan toe te voegen. Vergelijkbaar daarmee geloven ze nu dat het een goed idee zou zijn een ‘zandstartcultuur’, gemaakt van bacteriën en zand van een oude zandfilter, toe te voegen aan een nieuwe langzame zandfilter. Een test, waarbij een nieuwe zandfilter zo’n toevoeging kreeg en een andere nieuwe zandfilter niet, bevestigde hun vermoeden. Die met de zandstartcultuur presteerde sneller zoals het hoort.
Catherine Paul: “Mensen zijn het gewoon geworden te spreken over het belang van onze darmflora voor onze gezondheid. Wel, we zouden ook moeten beginnen spreken over het belang van een goede ‘zandflora’.”
Operationeel optimaliseren
Voorts melden de Zweden dat flowcytometrie hen kan helpen de werking van langzame zandfilters te optimaliseren inzake criteria zoals bijvoorbeeld korte reactietijden. Ze creëren er ook betere waarschuwingssystemen mee, die verwittigen als iets fout is met de filter. Als iets fout is, bijvoorbeeld, wordt dat duidelijk omdat de bacteriële profielen die flowcytometrie genereert, veranderen.
Uiteindelijk kwamen de Zweden tot de conclusie dat oude, biologische systemen wel eens opnieuw opgang zouden kunnen maken doordat meer inzicht in hun werking ontstaat dankzij flowcytometrie.
Het onderzoek is integraal en gratis te lezen op www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0043135418302288 .
Door Koen Vandepopuliere

