22/06/2017

Terugspoelbare dompelmembranen creëren nieuwe mogelijkheden

De evolutie van membraantechnologie staat niet stil. Regelmatig leiden nieuwe ontwikkelingen tot een extra boost voor deze manier van waterzuivering. Daarbij staat Pantarein erg vaak op de eerste rij. De specialist uit Mechelen commercialiseert sinds kort nieuwe, terugspoelbare dompelmembranen en beschikt in een modern, aantrekkelijk gebouw over alle faciliteiten om een integrale aanpak te garanderen.

VITO (Vlaams Instituut voor Technologisch Onderzoek) maakte de voorbije jaren werk van de ontwikkeling van een nieuw membraan voor ultrafiltratie. Het zogenaamde IPC-membraan (Integrated Permeate Channel) wordt gemaakt door Blue Food Membranes en is sinds vorige zomer op de markt. Bij dat proces speelde ook Pantarein een vooraanstaande rol.

“VITO was de drijvende kracht achter de ontwikkeling van het IPC-membraan”, licht Piet De Langhe (zaakvoerder bij Pantarein) toe. “Wij konden een meerwaarde bieden om het systeem te testen en op de markt te brengen. We zijn namelijk heel goed vertrouwd met industriële waterzuiveringsinstallaties en hebben al heel wat membraanfiltraties gebouwd en opgevolgd. Dat gaf ons de mogelijkheid om de pilootinstallatie van VITO op diverse locaties te testen.”

Bovendien werd Pantarein bij VITO ook de eerste klant van de nieuwe membranen. Dat liet de onderzoeksinstelling toe om sneller een spin-off in het leven te roepen en gaf hen meteen een mooie eerste referentie, wat altijd belangrijk is om potentiële nieuwe klanten van een gloednieuwe technologie te overtuigen. Het partnership tussen beide organisaties leidde ook tot een commercieel akkoord: Pantarein zal de IPC-membranen exclusief op de Belgische markt en aan in Europa gevestigde brouwerijen verdelen.

Onderscheid

Membranen kan je grosso modo in twee categorieën onderverdelen. Ten eerste heb je dompelmembranen, die in het slib zelf hangen en die het water zuiveren door een onderdruk te creëren. Daarnaast zijn er tubulaire, extern opgestelde membranen, waarbij het slib door de buisjes wordt gestuurd en gezuiverd door aan de buitenkant een onderdruk te creëren.

“Wij hebben tot nu toe altijd gewerkt met die extern opgestelde crossflowmembranen”, vervolgt Piet De Langhe. “Hun grootste troef is dat je de membranen op een vlotte, snelle manier intensief kan reinigen. Alleen heb je voor dergelijke installaties altijd een vrij groot gebouw nodig, waardoor deze aanpak vrij duur is in vergelijking met dompelmembranen. Wij waren daarom al langer op zoek naar een alternatief dat we in onze eigen ateliers volledig konden monteren, om het dan na transport simpelweg aan te sluiten op de bioreactor.”

De door VITO ontwikkelde IPC-membranen voldoen aan die voorwaarde. Een cruciale troef van deze plaatmembranen (‘plate in frame’) is hun terugspoelbaarheid. “Dat creëert de mogelijkheid om het water aan een veel hogere flux door het membraan te laten passeren. Je kan ze bovendien makkelijk intensief reinigen met chemicaliën. Dat was tot voor kort het grootste manco van al bestaande dompelmembranen. De resultaten van de uitgevoerde tests wijzen op een heel stabiele werking, zelfs bij een hoge flux. Daarnaast laat deze innovatie een heel compacte bouw toe: je kan ze vlot transporteren in een 40-voetcontainer, waardoor één unit al een capaciteit van 40 m³ permeaat per uur oplevert. Daardoor kan je met een beperkt aantal units ook grotere projecten aanpakken.”

Pantarein wil altijd units op reserve hebben staan, om klanten in nood meteen verder te kunnen helpen met een voldoende hydraulische capaciteit. “Dergelijke mobiele units maken het ook makkelijker om zelf financiering aan te bieden. Bovendien hebben ze maar een beperkte beluchting nodig, waardoor 0,3 à 0,4 kWh per m³ permeaat voldoende is. Dat is significant minder als bij andere dompelmembranen.”

Het bedrijf heeft intussen al dergelijke installaties geplaatst bij mouterij Boortmalt en brouwerij Martens. Ook de brouwerij van West-Vleteren besliste om, op basis van deze technologie, te investeren in membraanfiltratie als waterzuiveringsinstallatie.

Hergebruik

Membraantechnologie past perfect binnen de filosofie van Pantarein om in te spelen op het almaar actueler wordend verhaal van waterhergebruik. “Wie opteert voor een continu actiefslibsysteem, dient voor de nanofiltratie of omgekeerde osmose nog een voorbehandeling onder de vorm van een ultrafiltratie of zandfiltratie te positioneren om het afvalwater op te zuiveren tot proceswater- of drinkwaterkwaliteit. Die zand- of ultrafiltratie dient om de slibvlokjes die overblijven na de nabezinker, te verwijderen. Alleen worden zo’n zand- en ultrafiltratie doorgaans ontworpen voor lage ingaande vastestofconcentraties overeenkomstig een zeer goed werkende biologische zuivering. Werkt de biologie niet optimaal, dan daalt de capaciteit van deze filtratie en is er dus minder of geen water meer beschikbaar om naar de nanofiltratie of omgekeerde osmose te gaan, waardoor hergebruik (tijdelijk) niet mogelijk is. De haalbaarheid van hergebruik is dus sterk afhankelijk van een optimaal functionerende zand- of ultrafiltratie.”

Pantarein anticipeert op dat probleem door de toepassing van membraanbioreactoren die zelf dus al zijn uitgerust met een ultrafiltratie. “Het biologisch effluent is dan vrij van vaste stoffen, vereist geen afzonderlijke zand- of ultrafiltratie meer en is daardoor beter geschikt voor hergebruik.”

Aangepaste normen

De onderneming van Piet De Langhe speelt ook een belangrijke rol bij het project CARVE (Chemicaliënvrije AfvalwaterRecuperatie in de Voedingsindustrie). Hiervoor werd een consortium opgericht dat verder bestaat uit VITO, Wateris, Vlakwa, de voedingsfederatie Fevia en twee eindgebruikers (Allgro en Paas Food).

“Doelstelling is om waterhergebruik toe te passen binnen zones waar voedsel wordt verwerkt”, aldus Piet De Langhe. “Enerzijds willen we de technologische haalbaarheid aantonen, anderzijds is het essentieel dat – in samenspraak met alle partners – hiervoor de nodige randvoorwaarden worden vastgelegd. Tot nu toe vereist het zuiveren van afvalwater tot drinkwater het gebruik van chemicaliën om de vorming van biofilm en chemische neerslag tegen te gaan. We testen momenteel een systeem waarbij gevoelig minder chemicaliën vereist zijn, zodat we dit proces kunnen verduurzamen.”

Door Bart Vancauwenberghe

www.pantarein.be

Als aanbieder van membraanfiltraties zet Pantarein in op verschillende domeinen. “Onze bestaande installaties met crossflowmembranen blijven goed functioneren, we zullen die technologie verder inzetten waar mogelijk. Daarnaast bieden de IPC-membranen nieuwe mogelijkheden en willen we streven naar continu hergebruik van water door die herbruikbaarheid minder afhankelijk te maken van de slibkwaliteit.”

De onderneming beschikt sinds de zomer van vorig jaar over een gloednieuw kantoor waar alle accommodatie is voorzien om zowel studie, engineering als constructie, opstart en exploitatie van waterzuiveringsinstallaties mogelijk te maken. “Op die manier kunnen zowel onze technologen als technici in optimale omstandigheden werken”, besluit Piet De Langhe.

“We streven naar continu hergebruik van water door die herbruikbaarheid minder afhankelijk te maken van de slibkwaliteit.”

Terugspoelbare dompelmembranen creëren nieuwe mogelijkheden

De evolutie van membraantechnologie staat niet stil. Regelmatig leiden nieuwe ontwikkelingen tot een extra boost voor deze manier van waterzuivering. Daarbij staat Pantarein erg vaak op de eerste rij. De specialist uit Mechelen commercialiseert sinds kort nieuwe, terugspoelbare dompelmembranen en beschikt in een modern, aantrekkelijk gebouw over alle faciliteiten om een integrale aanpak te garanderen.

VITO (Vlaams Instituut voor Technologisch Onderzoek) maakte de voorbije jaren werk van de ontwikkeling van een nieuw membraan voor ultrafiltratie. Het zogenaamde IPC-membraan (Integrated Permeate Channel) wordt gemaakt door Blue Food Membranes en is sinds vorige zomer op de markt. Bij dat proces speelde ook Pantarein een vooraanstaande rol.

“VITO was de drijvende kracht achter de ontwikkeling van het IPC-membraan”, licht Piet De Langhe (zaakvoerder bij Pantarein) toe. “Wij konden een meerwaarde bieden om het systeem te testen en op de markt te brengen. We zijn namelijk heel goed vertrouwd met industriële waterzuiveringsinstallaties en hebben al heel wat membraanfiltraties gebouwd en opgevolgd. Dat gaf ons de mogelijkheid om de pilootinstallatie van VITO op diverse locaties te testen.”

Bovendien werd Pantarein bij VITO ook de eerste klant van de nieuwe membranen. Dat liet de onderzoeksinstelling toe om sneller een spin-off in het leven te roepen en gaf hen meteen een mooie eerste referentie, wat altijd belangrijk is om potentiële nieuwe klanten van een gloednieuwe technologie te overtuigen. Het partnership tussen beide organisaties leidde ook tot een commercieel akkoord: Pantarein zal de IPC-membranen exclusief op de Belgische markt en aan in Europa gevestigde brouwerijen verdelen.

Onderscheid

Membranen kan je grosso modo in twee categorieën onderverdelen. Ten eerste heb je dompelmembranen, die in het slib zelf hangen en die het water zuiveren door een onderdruk te creëren. Daarnaast zijn er tubulaire, extern opgestelde membranen, waarbij het slib door de buisjes wordt gestuurd en gezuiverd door aan de buitenkant een onderdruk te creëren.

“Wij hebben tot nu toe altijd gewerkt met die extern opgestelde crossflowmembranen”, vervolgt Piet De Langhe. “Hun grootste troef is dat je de membranen op een vlotte, snelle manier intensief kan reinigen. Alleen heb je voor dergelijke installaties altijd een vrij groot gebouw nodig, waardoor deze aanpak vrij duur is in vergelijking met dompelmembranen. Wij waren daarom al langer op zoek naar een alternatief dat we in onze eigen ateliers volledig konden monteren, om het dan na transport simpelweg aan te sluiten op de bioreactor.”

De door VITO ontwikkelde IPC-membranen voldoen aan die voorwaarde. Een cruciale troef van deze plaatmembranen (‘plate in frame’) is hun terugspoelbaarheid. “Dat creëert de mogelijkheid om het water aan een veel hogere flux door het membraan te laten passeren. Je kan ze bovendien makkelijk intensief reinigen met chemicaliën. Dat was tot voor kort het grootste manco van al bestaande dompelmembranen. De resultaten van de uitgevoerde tests wijzen op een heel stabiele werking, zelfs bij een hoge flux. Daarnaast laat deze innovatie een heel compacte bouw toe: je kan ze vlot transporteren in een 40-voetcontainer, waardoor één unit al een capaciteit van 40 m³ permeaat per uur oplevert. Daardoor kan je met een beperkt aantal units ook grotere projecten aanpakken.”

Pantarein wil altijd units op reserve hebben staan, om klanten in nood meteen verder te kunnen helpen met een voldoende hydraulische capaciteit. “Dergelijke mobiele units maken het ook makkelijker om zelf financiering aan te bieden. Bovendien hebben ze maar een beperkte beluchting nodig, waardoor 0,3 à 0,4 kWh per m³ permeaat voldoende is. Dat is significant minder als bij andere dompelmembranen.”

Het bedrijf heeft intussen al dergelijke installaties geplaatst bij mouterij Boortmalt en brouwerij Martens. Ook de brouwerij van West-Vleteren besliste om, op basis van deze technologie, te investeren in membraanfiltratie als waterzuiveringsinstallatie.

Hergebruik

Membraantechnologie past perfect binnen de filosofie van Pantarein om in te spelen op het almaar actueler wordend verhaal van waterhergebruik. “Wie opteert voor een continu actiefslibsysteem, dient voor de nanofiltratie of omgekeerde osmose nog een voorbehandeling onder de vorm van een ultrafiltratie of zandfiltratie te positioneren om het afvalwater op te zuiveren tot proceswater- of drinkwaterkwaliteit. Die zand- of ultrafiltratie dient om de slibvlokjes die overblijven na de nabezinker, te verwijderen. Alleen worden zo’n zand- en ultrafiltratie doorgaans ontworpen voor lage ingaande vastestofconcentraties overeenkomstig een zeer goed werkende biologische zuivering. Werkt de biologie niet optimaal, dan daalt de capaciteit van deze filtratie en is er dus minder of geen water meer beschikbaar om naar de nanofiltratie of omgekeerde osmose te gaan, waardoor hergebruik (tijdelijk) niet mogelijk is. De haalbaarheid van hergebruik is dus sterk afhankelijk van een optimaal functionerende zand- of ultrafiltratie.”

Pantarein anticipeert op dat probleem door de toepassing van membraanbioreactoren die zelf dus al zijn uitgerust met een ultrafiltratie. “Het biologisch effluent is dan vrij van vaste stoffen, vereist geen afzonderlijke zand- of ultrafiltratie meer en is daardoor beter geschikt voor hergebruik.”

Aangepaste normen

De onderneming van Piet De Langhe speelt ook een belangrijke rol bij het project CARVE (Chemicaliënvrije AfvalwaterRecuperatie in de Voedingsindustrie). Hiervoor werd een consortium opgericht dat verder bestaat uit VITO, Wateris, Vlakwa, de voedingsfederatie Fevia en twee eindgebruikers (Allgro en Paas Food).

“Doelstelling is om waterhergebruik toe te passen binnen zones waar voedsel wordt verwerkt”, aldus Piet De Langhe. “Enerzijds willen we de technologische haalbaarheid aantonen, anderzijds is het essentieel dat – in samenspraak met alle partners – hiervoor de nodige randvoorwaarden worden vastgelegd. Tot nu toe vereist het zuiveren van afvalwater tot drinkwater het gebruik van chemicaliën om de vorming van biofilm en chemische neerslag tegen te gaan. We testen momenteel een systeem waarbij gevoelig minder chemicaliën vereist zijn, zodat we dit proces kunnen verduurzamen.”

Door Bart Vancauwenberghe

www.pantarein.be

Totaalaanpak

Als aanbieder van membraanfiltraties zet Pantarein in op verschillende domeinen. “Onze bestaande installaties met crossflowmembranen blijven goed functioneren, we zullen die technologie verder inzetten waar mogelijk. Daarnaast bieden de IPC-membranen nieuwe mogelijkheden en willen we streven naar continu hergebruik van water door die herbruikbaarheid minder afhankelijk te maken van de slibkwaliteit.”

De onderneming beschikt sinds de zomer van vorig jaar over een gloednieuw kantoor waar alle accommodatie is voorzien om zowel studie, engineering als constructie, opstart en exploitatie van waterzuiveringsinstallaties mogelijk te maken. “Op die manier kunnen zowel onze technologen als technici in optimale omstandigheden werken”, besluit Piet De Langhe.

“We streven naar continu hergebruik van water door die herbruikbaarheid minder afhankelijk te maken van de slibkwaliteit.”