25/09/2018

WTW-sondes spelen belangrijke rol bij verwijdering micropolluenten

Waterzuivering is absoluut noodzakelijk, maar doorgaans wel een duur proces. Alle beetjes helpen dan om de factuur te doen dalen. In dat kader biedt het onderzoek van Michael Chys, verbonden aan UGent, een grote meerwaarde. Hij onderzocht in zijn doctoraatswerk welke meerwaarde de resultaten van meetsondes bij UV-VIS-metingen kunnen hebben om de altijd moeilijke tertiaire stap van een WZI te optimaliseren. Hij gebruikte bij een piloottest op afbraak van micropolluenten een WTW Nicavis-meetsonde van Xylem om de ozoninstallatie te monitoren.

“De tertiaire behandeling is tijdens een waterzuivering altijd de moeilijkste stap”, zegt Willy Vanneck, salesengineer bij Xylem. “Tijdens die stap zijn UV-metingen cruciaal om te zien welke micropolluenten zich nog in het water bevinden en welke dosis ozon er nodig is om de micropolluenten optimaal uit het water te verwijderen. Ozon werkt heel efficiënt, op voorwaarde dat de juiste dosis gebruikt wordt. Is dat niet het geval, dan stijgen de operationele kosten gevoelig door een hogere energiefactuur en een doorgaans te groot gebruik van chemicaliën.”

Lage concentraties

“Ik heb dit thema onderzocht omdat micropolluenten, zoals medicijnresten, moeilijk tot niet worden verwijderd door de huidige huishoudelijke waterzuiveringsinstallaties”, aldus Michael Chys. “Na zuivering van het afvalwater komen deze stoffen dus nog steeds in het oppervlaktewater terecht. Hoewel deze stoffen in zeer lage concentraties voorkomen, zorgen ze toch onder meer voor een vervrouwelijking van de vispopulatie. Door aanhoudende droogte wordt dit gezuiverd afvalwater ook meer en meer gebruikt door boeren voor landberegening. Hierdoor komen dit water en de aanwezige micropolluenten in contact met gewassen. Momenteel zijn er nog geen aanduidingen dat dit rechtstreekse gevolgen heeft voor de mens, maar het is dus mogelijk dat deze stoffen op deze manier terug bij de mens komen.”

Hoe belangrijk is ozon bij dit proces?

Michael Chys: “Om deze problematiek aan te pakken, is onder meer ozon aangeduid om als laatste stap voor het lozen van het gezuiverde afvalwater een extra behandeling toe te passen. Het gebruik van ozon voor de verwijdering van deze componenten heeft al zijn nut bewezen, maar is ook een dure technologie gebleken wanneer deze niet optimaal bedreven wordt. Daarnaast komen micropolluenten in zeer lage, maar variabele concentraties voor die dure analytische apparatuur vereisen om deze concentraties te kunnen meten. Hierdoor is het met deze apparatuur onmogelijk om een goede sturing van de ozondosering te verkrijgen, alsook om continu enige zekerheid te hebben over de behaalde verwijdering aan micropolluenten. Daarom hebben we getracht een kostenefficiënte controlestrategie te ontwikkelen waarbij de verwijdering van dergelijke micropolluenten door het doseren van ozon opgevolgd kan worden door een eenvoudige onlinemeting.”

Welke micropolluenten heeft u geanalyseerd?

“Wij hebben ons in eerste instantie gefocust op medicijnresten die nog aanwezig zijn in het afvalwater. Bij de ontwikkeling van onze controlestrategie hebben we ervoor gekozen om ook de chemische eigenschappen (reactiviteit) van deze medicijnresten hierin op te nemen. Hierdoor is de controle strategie niet alleen toepasbaar voor medicijnresten, maar voor een breed gamma aan micropolluenten waaronder pesticiden en hormoonverstorende stoffen. Doordat onze controlestrategie, en dus het onderliggende correlatiemodel, breed toepasbaar is en door zijn karakteristieke vorm werd deze de ‘insect wing’ gedoopt.”

Hoe belangrijk zijn de metingen met WTW-sondes om de optimale dosis ozon te bepalen?

“De ontwikkelde controlestrategie is gebaseerd op spectrale lichtmetingen. Hoe meer (organische) vervuiling er aanwezig is, hoe groter de absorbantie van deze metingen. Door het toevoegen van ozon zal zowel de algemene organische vervuiling dalen (en dus de absorbantie), alsook de hoeveelheid micropolluenten. Voor de ontwikkelde controlestrategie wordt deze absorbantie zowel voor als na het ozoniseren opgemeten aan de hand van spectrale sensoren, zoals onder andere de WTW-sondes. Door de daling in absorbantie te correleren met de hoeveelheid verwijderde micropolluenten, kunnen we nauwkeurig de benodigde ozondosis gaan bepalen. Dit geldt voor zowel micropolluenten die zeer goed reageren en dus gemakkelijk te verwijderen zijn met ozon, maar ook voor de moeilijk verwijderbare micropolluenten.”

Welke zijn de belangrijkste conclusies van uw onderzoek?

“We kunnen stellen dat het belangrijkste potentieel van dergelijke onlinemetingen (het effectief controleren van de ozondosis in termen van micropolluent-afname en kosten), bereikt werd door het ontwikkelen van nieuwe correlatiemodellen. De ontwikkelde strategie is niet alleen toepasbaar voor de tijdens het onderzoek gebruikte stoffen, maar voor een zeer breed gamma micropolluenten en zelfs voor toekomstige varianten van micropolluenten die nu misschien nog niet gekend zijn. Het ontwikkelde correlatiemodel kreeg de naam ‘insect wing’ door de specifieke vorm. We kunnen stellen dat bij gelijk welke daling in absorbantie door ozondosering, de micropolluentverwijdering binnen deze vorm zal liggen.”

Minimalisering van overdosering

“Tijdens pilootexperimenten zorgde het gebruik van dergelijke absorbantiemetingen voor de toevoer van de vereiste ozondosis tijdens variërende waterkwaliteit en weersomstandigheden, en tegen een lagere operationele kost dan andere, algemenere strategieën. Dit zorgt voor de gewenste micropolluentreductie, maar minimaliseert ook overdosering van ozon en het mogelijke risico op het vormen van (toxische) bijproducten. Daarnaast hadden we ook belangrijke aandacht voor het praktische gebruik van dergelijke sensoren, waarbij we onder meer de stabiliteit van dit type sensoren nagingen. Zo zagen we in onze experimenten dat we een betrouwbare meting konden blijven garanderen bij een reinigingsactie van deze sensoren, eenmaal per week.”

Hebben die conclusies u verrast, of lagen ze in de lijn der verwachtingen?

“Het voornaamste doel van het onderzoek was om allereerst ozon gecontroleerd te kunnen doseren, waarbij de vereiste micropolluentenverwijdering te allen tijde gehaald en opgevolgd kon worden. Door ook de reactiviteit van de stoffen op te nemen in onze controlestrategie, konden we anderzijds lichtjes onverwacht met een ‘insect wing’-correlatie op een eenvoudige manier ons model uitbreiden voor duizenden andere componenten die op dit moment geen deel uitmaakten van onze studie.”

Door Bart Vancauwenberghe en Michael Chys

www.xyleminc.be

WTW-sondes spelen belangrijke rol bij verwijdering micropolluenten

Waterzuivering is absoluut noodzakelijk, maar doorgaans wel een duur proces. Alle beetjes helpen dan om de factuur te doen dalen. In dat kader biedt het onderzoek van Michael Chys, verbonden aan UGent, een grote meerwaarde. Hij onderzocht in zijn doctoraatswerk welke meerwaarde de resultaten van meetsondes bij UV-VIS-metingen kunnen hebben om de altijd moeilijke tertiaire stap van een WZI te optimaliseren. Hij gebruikte bij een piloottest op afbraak van micropolluenten een WTW Nicavis-meetsonde van Xylem om de ozoninstallatie te monitoren.

“De tertiaire behandeling is tijdens een waterzuivering altijd de moeilijkste stap”, zegt Willy Vanneck, salesengineer bij Xylem. “Tijdens die stap zijn UV-metingen cruciaal om te zien welke micropolluenten zich nog in het water bevinden en welke dosis ozon er nodig is om de micropolluenten optimaal uit het water te verwijderen. Ozon werkt heel efficiënt, op voorwaarde dat de juiste dosis gebruikt wordt. Is dat niet het geval, dan stijgen de operationele kosten gevoelig door een hogere energiefactuur en een doorgaans te groot gebruik van chemicaliën.”

Lage concentraties

“Ik heb dit thema onderzocht omdat micropolluenten, zoals medicijnresten, moeilijk tot niet worden verwijderd door de huidige huishoudelijke waterzuiveringsinstallaties”, aldus Michael Chys. “Na zuivering van het afvalwater komen deze stoffen dus nog steeds in het oppervlaktewater terecht. Hoewel deze stoffen in zeer lage concentraties voorkomen, zorgen ze toch onder meer voor een vervrouwelijking van de vispopulatie. Door aanhoudende droogte wordt dit gezuiverd afvalwater ook meer en meer gebruikt door boeren voor landberegening. Hierdoor komen dit water en de aanwezige micropolluenten in contact met gewassen. Momenteel zijn er nog geen aanduidingen dat dit rechtstreekse gevolgen heeft voor de mens, maar het is dus mogelijk dat deze stoffen op deze manier terug bij de mens komen.”

Hoe belangrijk is ozon bij dit proces?

Michael Chys: “Om deze problematiek aan te pakken, is onder meer ozon aangeduid om als laatste stap voor het lozen van het gezuiverde afvalwater een extra behandeling toe te passen. Het gebruik van ozon voor de verwijdering van deze componenten heeft al zijn nut bewezen, maar is ook een dure technologie gebleken wanneer deze niet optimaal bedreven wordt. Daarnaast komen micropolluenten in zeer lage, maar variabele concentraties voor die dure analytische apparatuur vereisen om deze concentraties te kunnen meten. Hierdoor is het met deze apparatuur onmogelijk om een goede sturing van de ozondosering te verkrijgen, alsook om continu enige zekerheid te hebben over de behaalde verwijdering aan micropolluenten. Daarom hebben we getracht een kostenefficiënte controlestrategie te ontwikkelen waarbij de verwijdering van dergelijke micropolluenten door het doseren van ozon opgevolgd kan worden door een eenvoudige onlinemeting.”

Welke micropolluenten heeft u geanalyseerd?

“Wij hebben ons in eerste instantie gefocust op medicijnresten die nog aanwezig zijn in het afvalwater. Bij de ontwikkeling van onze controlestrategie hebben we ervoor gekozen om ook de chemische eigenschappen (reactiviteit) van deze medicijnresten hierin op te nemen. Hierdoor is de controle strategie niet alleen toepasbaar voor medicijnresten, maar voor een breed gamma aan micropolluenten waaronder pesticiden en hormoonverstorende stoffen. Doordat onze controlestrategie, en dus het onderliggende correlatiemodel, breed toepasbaar is en door zijn karakteristieke vorm werd deze de ‘insect wing’ gedoopt.”

Hoe belangrijk zijn de metingen met WTW-sondes om de optimale dosis ozon te bepalen?

“De ontwikkelde controlestrategie is gebaseerd op spectrale lichtmetingen. Hoe meer (organische) vervuiling er aanwezig is, hoe groter de absorbantie van deze metingen. Door het toevoegen van ozon zal zowel de algemene organische vervuiling dalen (en dus de absorbantie), alsook de hoeveelheid micropolluenten. Voor de ontwikkelde controlestrategie wordt deze absorbantie zowel voor als na het ozoniseren opgemeten aan de hand van spectrale sensoren, zoals onder andere de WTW-sondes. Door de daling in absorbantie te correleren met de hoeveelheid verwijderde micropolluenten, kunnen we nauwkeurig de benodigde ozondosis gaan bepalen. Dit geldt voor zowel micropolluenten die zeer goed reageren en dus gemakkelijk te verwijderen zijn met ozon, maar ook voor de moeilijk verwijderbare micropolluenten.”

Welke zijn de belangrijkste conclusies van uw onderzoek?

“We kunnen stellen dat het belangrijkste potentieel van dergelijke onlinemetingen (het effectief controleren van de ozondosis in termen van micropolluent-afname en kosten), bereikt werd door het ontwikkelen van nieuwe correlatiemodellen. De ontwikkelde strategie is niet alleen toepasbaar voor de tijdens het onderzoek gebruikte stoffen, maar voor een zeer breed gamma micropolluenten en zelfs voor toekomstige varianten van micropolluenten die nu misschien nog niet gekend zijn. Het ontwikkelde correlatiemodel kreeg de naam ‘insect wing’ door de specifieke vorm. We kunnen stellen dat bij gelijk welke daling in absorbantie door ozondosering, de micropolluentverwijdering binnen deze vorm zal liggen.”

Minimalisering van overdosering

“Tijdens pilootexperimenten zorgde het gebruik van dergelijke absorbantiemetingen voor de toevoer van de vereiste ozondosis tijdens variërende waterkwaliteit en weersomstandigheden, en tegen een lagere operationele kost dan andere, algemenere strategieën. Dit zorgt voor de gewenste micropolluentreductie, maar minimaliseert ook overdosering van ozon en het mogelijke risico op het vormen van (toxische) bijproducten. Daarnaast hadden we ook belangrijke aandacht voor het praktische gebruik van dergelijke sensoren, waarbij we onder meer de stabiliteit van dit type sensoren nagingen. Zo zagen we in onze experimenten dat we een betrouwbare meting konden blijven garanderen bij een reinigingsactie van deze sensoren, eenmaal per week.”

Hebben die conclusies u verrast, of lagen ze in de lijn der verwachtingen?

“Het voornaamste doel van het onderzoek was om allereerst ozon gecontroleerd te kunnen doseren, waarbij de vereiste micropolluentenverwijdering te allen tijde gehaald en opgevolgd kon worden. Door ook de reactiviteit van de stoffen op te nemen in onze controlestrategie, konden we anderzijds lichtjes onverwacht met een ‘insect wing’-correlatie op een eenvoudige manier ons model uitbreiden voor duizenden andere componenten die op dit moment geen deel uitmaakten van onze studie.”

Door Bart Vancauwenberghe en Michael Chys

www.xyleminc.be